Yürüyen Köşk, Millet Çiftliği hudutları içinde bulunuyordu.

1937 yılında bütün mal varlığını millete bağışladı. Çiftlik bu tarihten sonra Tarım Bakanlığı bünyesinde faaliyet göstermeye başladı.

Yürüyen Köşk olayı uzunca bir dönem okul kitaplarında okuma parçası olarak yerini aldı.

Köşk, giderek unutulur oldu. Deniz kıyısında olduğundan denizden kaynaklanan rutubet nedeniyle ahşap yapıda çürümeler oldu. Emniyet açısından ziyareti kısıtlanmak zorunda kalındı. O dönemde sınırları içinde olduğu Atatürk Bahçe Kültürleri Merkez Araştırma Enstitüsü’nün imkanlarıyla muhafaza edilmeye çalışıldı.

3 Nisan 1998’de, yanında 3 Bakan ve 25 Milletvekili ile Yalova’ya bir gezi yapan Başbakan Mesut Yılmaz’ın eşi Berna Yılmaz, Milletvekili eşleriyle Yürüyen Köşk’ü gezdi. Bu geziden sonra Yürüyen Köşk tekrar gündeme geldi.

Yalova Milletvekili Yaşar Okuyan, bu gezi sırasında, Yürüyen Köşk’ün Berna Yılmaz’ın katkılarıyla onarılacağını açıkladı.

8-14 Mayıs 1998 tarihleri arasında yapılan Yalova Kongresi’nde, İl Çevre Müdürü Bora Yalçın tarafından, katılımcılara Yürüyen Köşk tanıtılarak ayrıntılı bilgi verildi.

5 Haziran 1998 Dünya Çevre Günü vesilesiyle Yalova’ya gelen dönemin Çevre Bakanı Dr. İmren Aykut, çevrecilik açısından köşkün önemini duyurmak için, restorasyon girişimlerini başlattı.

Yürüyen Köşk’ü gezen ve köşk hakkında bilgi alan Bakan İmren Aykut, Atatürk’ün dünyanın en büyük devlet adamı, askeri lider olduğunun bilindiğini, ancak Yürüyen Köşk’ün müzeye dönüştürülmesi halinde aynı zamanda büyük bir çevre adamı olduğunun da öğrenileceğini kaydetti.

T.C. Çevre Bakanlığı’nın Yayın Organı “Çevre ve İnsan Dergisi”nin Eylül 1998, Sayı:40’da, “Atatürk’ün Kenti Yalova ve Çevre Abidesi Yürüyen Köşk” başlıklı ayrıntılı bir yazı yayınlandı.

28 Ağustos 1998’de, Röleve Anıtlar Müdürlüğü’nce, Yürüyen Köşk’ün ihalesi yapıldı ve restorasyon çalışmaları hemen başladı.

Çevre Bakanı İmren Aykut, 27 Ekim 1998 günü, Yürüyen Köşk’te sürdürülmekte olan restorasyon çalışmalarını denetledi.

Aykut, “ Kasım ayında bu eseri Türk halkına, dünya çevrecilerine ve insanlara armağan edeceğiz. Burada bir fikir, bir anlayış ve bir felsefe yatıyor. Yürüyen Köşk, Atatürk’ün çevrecilik sıfatının boyutlarını anlatan bir semboldür” dedi.

Çevre Bakanlığı’ndan sağlanan kaynak ile tepeden tırnağa restore edilen Yürüyen Köşk, çalışmalar tamamlandıktan sonra, Başbakan Mesut Yılmaz’ın eşi Berna Yılmaz, Çevre Bakanı İmren Aykut, Vali Nihat Özgöl, Milletvekili Yaşar Okuyan, TEMA Vakfı Başkanı Hayrettin Karaca ile birlikte il müdürleri ve çok sayıda davetlinin katıldığı bir törenle kamuoyuna ve ulusal basına tanıtıldı.

Aynı gün, Çevre Bakanlığı Çevre Eğitimi ve Yayın Dairesi Başkanlığı’nca hazırlanan, “68 Yıllık Çevre Abidesi Yürüyen Köşk” isimli 50 sayfalık kitap, tüm Türkiye’ye, kütüphanelere, İl Çevre Müdürlükleri’ne, valiliklere dağıtıldı.

Çevre Bakanı Sayın İmren Aykut’un, açılışta yaptığı konuşmanın bir bölümü şöyledir :

“ … Yürüyen Köşk, Atatürk’ün insan sevgisiyle bütünleşen doğa sevgisini, bir ağaç dalında vücut bulduğu yaşam felsefesidir.

Hiçbir ülkenin çevre kavramını dahi tanımadığı o yıllarda, büyük liderin bu doğa tutkusu, 1930 yılında sahip olduğu çevre bilincini yansıtması açısından çok önemlidir.

Atatürk ilkelerinin ürünü olan bir Cumhuriyet kadını olarak, çevre bilincinin sembolü olan bu köşkü restore ettirerek Türk toplumuna kazandırmaktan büyük onur duyuyorum.

Umarım, onun doğa sevgisi ve çevre anlayışı tüm insanlığa örnek olur.”

Çevre Bakanlığı tarafından 31 Mayıs- 2 Haziran 2001 tarihleri arasında İstanbul’da, her ilden gelen çocukların katılımıyla, Ulusal 1 nci Çevre Çocuk Kurultayı toplandı.

Çevre Bakanı Fevzi Aytekin, 2 Haziran 2001 günü, çocuk delegeleri, özel olarak kiralanan Beşiktaş vapuru ile Yalova’ya getirdi.

750 kadar çocuk delegeyi, iskelede Yalova Valisi Nihat Özgöl, Milletvekili Hasan Suna, Belediye Başkanı Yakup Koçal, Yalova İl Çevre Müdürü Bora Yalçın karşıladı.

Belirli bir programla Yalova’yı gezen Çocuk Delegeler, Yürüyen Köşk’e geldiklerinde, onlara burada Ahmet Akyol, Atatürk’ün çevre anlayışını, bu doğrultuda Yalova’da meydana getirdiği güzellikleri ve Yürüyen Köşk’ün öyküsünü anlattı.

Gezinin tamamlanmasının ardından, gösterilen ilgi ve konukseverlikten dolayı teşekkür eden Çevre Bakanı Fevzi Aytekin,

“Bizi Yalova’da mükemmel bir şekilde ağırladınız. Biz çevreciliği aşılamak için toplantılar yapıyoruz. Ama gelecekte, Atatürk’ün Yalova’da yaptığı örnek çalışmaları gören çocuklarımız, toplantı düzenlemeye gerek duymayacaklar. Çünkü onlar, bugün öğrendiklerini eyleme dönüştürecekler“ dedi.

2001 yılı Temmuz ayında, İstanbul Yalovalılar Derneği tarafından düzenlenen 2 nci Geleneksel Doğa Etkinlikleri çerçevesinde, 40 kadar Kaplumbağa Fan Kulübü üyesi, Wolswagen araçları ile Yalova’ya geldi.

Yürüyen Köşk’te yapılan programa Yalova Valisi Nihat Özgöl ile Yalova Belediye Başkanı Yakup Koçal da katıldılar.

Ahmet Akyol, burada konuklara Yürüyen Köşk’ün tarihi hikayesini kısaca anlattı.

Yürüyen Köşk, 2005 yılı Mayıs ayında, Yalova Valiliği ve Millî Saraylar Daire Başkanlığı tarafından düzenlenen bir protokolle, Yalova Belediye Başkanlığı’na devredildi.

Yalova Belediye Başkanlığı da, köşkün restorasyon ve tanıtımı için çalışmaya başladı.

Yürüyen Köşk’ün bir maketi, TBMM şeref holünde yer alan “Türkiye “sergisine gönderildi.

Dönemin TBMM Başkanı Sayın Bülent Arınç, 30 Mayıs 2006 günü, sergiyi inceleyen konuk İsveç Kralı Gustaf’a, “Yürüyen Köşk”ün maketini göstererek, öyküsünü anlattı.

Giderleri Çalık Holding tarafından karşılanan restorasyon ve peyzaj düzenleme çalışmaları sonunda, Yürüyen Köşk, Atatürk’ün Yalova’ya gelişinin 77 nci yıldönümü olan 19 Ağustos 2006 günü, yapılan bir törenle halkın ziyaretine açıldı.

2006 yılında, AKP’nin Yerel Yönetimler Başkanlığı tarafından, belediyeleri motive etmek amacıyla düzenlenen proje yarışmasında, Yalova Belediye Başkanlığı, “Yürüyen Köşk” projesi ile, “Çevre” kategorisinde “En İyi Proje” ödülü kazandı.

Yalova Belediye Başkanı Barabaros H. Binicioğlu, ödül ve plâketini Başbakan Recep Tayyip Erdoğan’nın elinden aldı.

Yürüyen Köşk’ün tanıtımı için CD, VCD’lerin yanı sıra Türkçe ve İngilizce olarak bir kitap hazırlandı.

Yürüyen Köşk’ün onarımı ve yeniden projelendirilmesi çerçevesinde Köşk bahçesine halkın dinlenebileceği bir kafeterya yapıldı.

Ziyaretçileri görsel açıdan bilgilendirmek maksadıyla, Atatürk’ün kızaklarla yürüttüğü çalışmaları gösteren fotoğraflar için panolar yerleştirildi.

Köşk bahçesinde bulunan ulu çınar ağacına yerleştirilen sistemle Köşkü ziyaret edenler istedikleri takdirde butona basarak, Yürüyen Köşk’ün hikayesini sesli olarak dinleyebiliyorlar.

Yalova Belediye Başkanı Barbaros Binicioğlu, açılış için yaptığı açıklamada:

“Yürüyen Köşk, Atatürk’ün 1930 yılında bütün dünyaya çevre bilincinin ve liderlik anlayışının ne olduğunu gösterdiği eşsiz eserlerinden birisidir.

Bu eser, Yalova Belediyesi’ne devredildiğinde restorasyona ihtiyaç duyuyordu. Köşk’ün restorasyonu ile birlikte bütün insanlığa kapsamlı şekilde anlatılabilecek bir “Yürüyen Köşk Projesi” oluşturuldu.

Projeye kaynak bulundu. Çalık Holding Yönetim Kurulu Başkanı Ahmet Çalık, Yürüyen Köşk Projesinin gerçekleşmesi için destek verdi.

Milli Saraylar’ın restorasyon çalışmaları ile birlikte Bursa Anıtlar Kurulu’nda restorasyon ve peyzaj proje onay çalışmaları ve projenin kalan 11 maddesinin gerçekleştirilmesi ile Yürüyen Köşk, halkın ziyaretine açıldı.

Yürüyen Köşk Projesi’nin amacı, Yürüyen Köşk’ü Yalova’nın bir kimlik binası yapmak ve bu proje ile Yürüyen Köşk, Atatürk ve Yalova’yı çok farklı bilinmedik yönleriyle bütün dünya insanlarına anlatabilmektir.

Yürüyen Köşk Projesi’ ile de bu eşsiz eserimizi, içinde barındırdığı önemli mesajları ile, bütün dünya insanlarına daha etkili bir şekilde tanıtmış olmanın umudu ve heyecanını yaşıyoruz” dedi.

Yürüyen Köşk’ün açılışını takiben, geniş kapsamlı tanıtım faaliyeti sürdü.

İsmi neden Yürüyen Köşk?
Atatürk, Yalova kıyılarından teknesiyle geçerken sahildeki çınar ağacından çok etkilenerek burada bir köşk yaptırır. Fakat zamanla köşkün çatı ve duvarları çınar ağacından etkilenince burada çalışanlar çınarın köşke doğru uzanan dalını kesmek için izin Ata’dan izin ister. Çınarın dallarının kesilmesi gerektiği söylense de Atatürk bunu kabul etmez ve ‘Dal kesilmeyecek, Köşk yürüyecek’ talimatını verir. Böylece Köşk, uzman ekipler denetiminde raylar üzerinde 4.80 metre kaydırılır. Yalova’nın değeri olan Atatürk’ün yaptırdığı bu yapı “Yürüyen Köşk” ismini de bu hikayeden alır.

Ata’nın düşündükleri gerçekleştiriliyor
Ata’nın mirası Yürüyen Köşk’ün atıl vaziyetten kurtarılmasında büyük rol oynayan Başkan Binicioğlu, Atatürk’ün düşündüklerini Yalova’da gerçekleştirmeyi vazife edinerek köşkü yeniden restore etti. Çok kapsamlı bir projeyle kısa zamanda Yalova’nın kimlik binası olan Yürüyen Köşk, Atatürk ve Yalova’yı çok farklı yönleriyle bütün dünya insanlarına anlatma misyonunu başarıyla üstlendi. Geçmiş yıllarda Yürüyen Köşk’ün varlığından haberi olmayanlar, şimdi köşkü diledikleri gibi gezebiliyorlar. Köşkü gezenler, Ulu Önder Atatürk’ün aynı zamanda iyi bir çevreci olduğunu bu yapı ile birlikte öğreniyorlar.

Her yeri Atatürk’ten izler taşıyor
Yürüyen Köşk, iskele ve restorasyonunun tamamlanmasıyla güvenlik, danışma ofisi, satış ofisi kuruldu. Anıtlar Kurulu’nda proje onayının alındığı ahşap, sempatik, denize nazır bir kafeterya hizmete girdi. Yürüyen Köşk’ün yürütülme fotoğraflarının açık havada aydınlatmalı sergilendiği 13 adet fotoğraf sergileniyor. Köşk’ün ve çınarın aydınlatma sistemi göze hitap ediyor. Restorasyon çalışmalarıyla birlikte çeşitli projelerin de gerçekleştiği Yürüyen Köşk; köşk, deniz, iskele ve çınarın uygulandığı minyatürü; detay bilgilerinin ve Türkçe-İngilizce anlatıldığı Yürüyen köşk el kitapçığı, güzergahı iskeleden köşke uzanan tamamen el yapımı faytonu, çınar ağacından bir butona basılarak dinlenen Türkçe- İngilizce hikayesi, Başkan Binicioğlu’nun kaleme aldığı Türkçe-İngilizce anlatımlı çocuk hikaye kitabı, Can Dündar’ın danışmanlığında hazırlanan belgeseli, Atatürk’ün 1930-1937 yılları arasında Yürüyen Köşk’te kahvesini içtiği çok özel kahve fincanının benzeri, Ziyaretçiler Ata’nın anılarını taşıyan bu ürünleri almadan köşkten ayrılmıyor.